منشأ و توسعه ی ابتدايی كوفی گلدار

ریال198,000

در اين كتاب سعي شده كه مراتب پيشرفت خط كوفي گلدار و جزييات آن، همچنين به معرفي كتيبه‌هاي بازمانده و سنگ‌ قبر‌هاي خوشنويسي شده، پارچه‌ها، بشقاب‌ها و اشيايي كه بر روي آن‌ها به خط كوفي گلدار نگارش شده، بپردازيم.

اطلاعات
دسته:

« چكيده‌اي بر مقدمه‌ي كتاب كوفي گلدار »

معرفي كتاب كوفي گلدار

در اين كتاب سعي شده كه مراتب پيشرفت خط كوفي گلدار و جزييات آن، همچنين به معرفي كتيبه‌هاي بازمانده و سنگ‌ قبر‌هاي خوشنويسي شده، پارچه‌ها، بشقاب‌ها و اشيايي كه بر روي آن‌ها به خط كوفي گلدار نگارش شده، بپردازيم.

اين كتاب در هشتاد صفحه و داراي سي و نه تصوير، دربرگيرنده‌ي فصل‌هاي زير است:

  • سخن مترجم
  • توسعه‌ي ابتدايي كوفي گلدار
  • تصاوير

«ن و القلم و ما يسطرون» آغازي بود براي پيدايش خطوط اسلامي، قرآن توسط جبرييل به حضرت محمد (ص) نازل شد و داراي شأن والاي كلام الهي است. كتاب قرآن در تحول خط عربي نقش تعيين كننده داشت چرا كه نياز به ثبت دقيق قرآن، مسلمانان را مجبور ساخت خط را به چنان حد زيبايي نزديك گردانند كه ارزش نگاشتن كلام الهي را دارا باشد. در اين صورت خط عربي به ابزار هنري تبديل شد. خط عربي از الفباي سامي مشتق شده. در مورد سرچشمه‌ي خط عربي و ارتباط آن با ساير خطوط و زبان‌هاي گروه سامي، محققان اتفاق نظر دارند. خط عربي شمالي كه سرانجام غالب و به خط عربي قرآني مبدل گرديد به خط نبطي وابسته است كه خود از خط آرامي مشتق شده. اين خط در سده‌ي پنجم ميلاد رواج پيدا كرد. و پس از آن به خط مكي و مدني معروف شد. نخستين ارتباط با خط عربي با نام «جاسم» پيوند خورده است و اين نام خود از خط جاسم نشأت گرفته. در نوشتار اين خط از سه قلم اصلي: مدور، مثلث و توأم استفاده مي‌شد كه از اين سه قلم تنها دو شيوه‌ي كاملاً متمايز برجا مانده: ۱- مستدير و قوس ۲- مبسوط. اين دو قلم اصلي به دو شيوه‌ي كتابت مكي و مدني حاكم گرديد. كه معتبرترين آن عبارتند از: مايل، مشق، نسخ. خط جاسم به مثابه‌ي خط تمام ممالك عرب جاي خود را يافت و با ظهور اسلام نقش مقدسي پيدا كرد. خط كوفي آغازگر نخستين رگه‌هاي تولد هنري، سراسر ايمان و زيبايي مي‌شود. از سنگ نوشته‌هاي موجود سده‌ي اول هجري در مي‌يابيم كه هدف تنها ثبت مفاهيم بوده و نشانه‌اي از هنر و ظرافت در آن نيست. كوفه از نظر جمعيت و فرهنگ ميراث خوار حرا بوده، براي همين نقش تعيين كننده‌اي در خط مكي ـ مدني داشت. خط كوفي نامش را از شهر كوفه وام مي‌گيرد. حضرت علي در نوشتن خط كوفي يدطولا داشت. يكي از معجزه‌هاي راستين اسلامي تكامل خط كوفي در دوراني كوتاه بود. چنان كه در نيمه‌ي اول هجري به اوج خود رسيد. تمام قرآن‌هايي كه به خط كوفي موجود است از جهت افقي باز مي‌شود و اين به آن جهت است كه خط كوفي ساختار افقي كشيده‌اي داشت. مهم‌ترين حروف تزييني خط كوفي عبارتند از: حروف ساق و برگدار، گل و بوته‌دار، گره‌دار، مشبك و…  و نوع ديگر اين خط، خط كوفي زاويه دار است و مي‌توان نمونه‌هايي از درختان آن را در كتيبه‌هاي بسياري از مساجد و مناره‌ها يافت. خط كوفي شرقي در ابتداي سده‌ي پنجم هجري توسط ايراني‌ها ابداع شد يكي از زيباترين مشتقات خط كوفي شرقي خط «قرمطي» نام دارد. دو نوع توضيح در مورد اين خط گفته شده، يكي اين‌كه منسوب به قرمطيان است و ديگر اين‌كه جنبه‌ي زبان شناسي آن قابل ملاحظه است.

از نظر جنبه‌هاي تزييني خط كوفي را در آثار اسلامي مي‌توان به چند گروه تقسيم كرد:

۱- كوفي ساده: حروف اين خط به صورت اصلي و بدون معلقات است.

۲- كوفي گوشه‌دار: قطعات حروف اين نوع كوفي به صورت تسمه‌هاي افقي و عمود است و در آن انحنا وجود ندارد.

۳- كوفي برگ‌دار (مورق): زمينه‌ي اين خط با استفاده از فرم‌هاي برگ درخت تزيين مي‌شد و به كوفي فاطمي نيز شهرت دارد.

۴- كوفي گل و برگ‌دار (مزهر): اين نوع خط غالباً در زمنيه‌اي از گل و برگ اسليمي قرار داشت.

۵- كوفي گره‌دار (معقد): حروف اين خط در حين صعود به دور خود با هم گره مي‌خورند.

۶- كوفي پيچيده (معشق): خطوط تزييني كه حول يك محور قرار مي‌گيرند.

۷- كوفي موشح: اين خط شامل تزيينات زيبا، نظم هندسي و توأم با رسم و تذهيب و نقاشي است.

۸- كوفي مدور: اين خط كوفي ملايم، همراه با انحنا و دايره‌وار به عنوان «مقور» نام برده شده كه بعضي به آن «مستدير» گفته‌اند.

۹- كوفي مزين: حروف اين خط داراي پيچ و تاب و جنبه‌هاي تزييني است.

۱۰- كوفي ايراني يا كوفي پيرآموز: اين خط در نهايت زيبايي است و مهم ترين ويژگي آن انفصال تمام حروف از يكديگر است. در اين تحقيق خط كوفي گلدار به مبسوط و دقيق با استفاده از نمونه‌هاي گوناگون مورد بررسي قرار مي‌گيرد.

 

تا کنون مورد نقد و بررسی قرار نگرفته است.

اولین کسی باشید که بررسی می نویسد “منشأ و توسعه ی ابتدايی كوفی گلدار”